छाउपडी प्रथा : अदालतले रोक लगाएपनि समुदायमा रोकिएन

-मुना लामा मोक्तान, काठमाडौं सयाँ वर्षदेखि चलिआएको परम्परा हो, छाउपडी । महिनावारी भइरहेको महिलालाई घरमा नहुलने परम्परालाई छाउपडी प्रथा भनिन्छ । यस प्रथा अन्तर्गत, महिनावारी भइरहेको महिलालाई छुट्टै गोठमा राखिन्छ, जसलाई छाउगोठ पनि भनिन्छ । पहिलो महि...

एकीकृत जनक्रान्तिले लिएको कार्यक्रम र लक्ष्य

-हरी बहादुर श्रेष्ठ आजको विश्व र नेपाली परिस्थितिले कार्यदिशामा नयाँ संश्लेषणको माग गरेको छ । त्यस्तो कार्यदिशा जनविद्रोह र जनयुद्धको विकाशका रुपमा एकीकृत जनक्रान्ति हुन पुगेको छ ।  (विप्लव सङ्कलित रचना) लेनिनले विकाश गर्नु भएको सशस्त्र विद्रोह र...

‘कोरोना कहरमा पनि हाँस्न सिकौ, बाँच्न सिकौ’

-सुष्मा महरा विश्वव्यापी रुपमा फैलिएको कोरोना महामारीको कहरले तमाम मानिसहरुलाई निकै नै निराश बनायो । सारा संसार नै डरले काप्ने स्थिती रह्यो । सबै देशका सरकार अन्यौलमा परे संसारनै लकडाउन भयो । तर पनि मानिसहरुले खुसि खोजि नै रहे । अर्थात दुस्खमा...

‘कोरोना भाइरस जितेपछी मैले प्रत्यक्ष अनुभुती गरेको छु’- मित्रसेन दाहाल

कोरोना भाइरलको लक्षणसंग मिल्दोजुल्दो देखिएका दिनदेखी आजसम्म यो बीचमा मनमा धेरै कुरा खेले । सधैं ब्यस्त मान्छे कोठामै थुनिएर बस्न सार्‍है गाह्रो हुंदोरहेछ । लेख-पढ् गर्न खोज्ने मान्छे लेख -पढ् गरेरै समय कटाउने सोचेको थिएं काठमाडौको नाम चलेको अस...

दशैँको मनोवैज्ञानिक पक्ष : आफ्नो मानसिक स्बास्थ्य कसरी सबल बनाउने ?

गोपाल ढकाल, मनोविद बिश्वब्यापी रुपमा फैलिएको कोरोना भाईसरको असर शारीरिक तथा मानसिक स्बास्थ्यमा मात्र होइन आर्थिक, सामाजिक , धार्मिक , सांस्कृतिक, चाडपर्व , रहनसहन लगायतका प्राय सबै क्षेत्रमा परेकोछ। कोरोना संक्रमणका कारण यस बर्ष दशैँलाई खुलेर हर्षो...

मानसिक स्वास्थ्यमा प्रर्याप्त लगानी र व्यापक पहुँच अहिलेको आवश्यकता

विश्वभरमा नै मानसिक स्वास्थ्य समस्या जटिल र चुनौती पुर्ण बन्दै गएको छ । विश्व स्वास्थ्य संगठनका अनुसार विश्वमा ४५ करोड मानिस यस समस्याबाट प्रभावित छन् । नेपालमा पनि ६० लाख भन्दाबढी नेपालीहरु कुनै न कुनै किसिमको मनोसामाजिक समस्या एवं मानसिक रोगबाट प्...

कोरोनाको संकटपछि आत्महत्याको अवस्था

गोपाल ढकाल, मनोविद आत्महत्या बिश्वब्यापी रुपमा नै जठिल समस्या बन्दै गएको छ । आत्महत्या रोकथाम तथा यस बिषयमा जनचेतना बढाउने उदेश्यले प्रत्येक बर्ष 10 Sept का दिन बिश्व आत्महत्या रोकथाम दिबस मनाउँदै आएको छ । यस बर्ष पनि यो दिवसको नारा : आत्महत्या रोकथ...

नेपाललाई दिगो विकाश गर्न कृषी क्रान्तिको आवश्यकता

-हरि बहादुर श्रेष्ठ नेपालालाई दिगो विकाश गर्न परपुर्व काल देखी चलाीआएको कृषि क्रान्तिको आवश्यकता परेको देखिन्छ । यसको लागि नेपाली भुमीमा कृषीको योजना वनाउन आवश्यकता देखीको छ । हिजो देखी नेपाललाई एउटा कृषी प्रधान देश भनेर चिनिदै आए ता पनि अहिले यो एउ...

कोराना बच्न हामी आफै सचेत हुन जरुरी छ -सन्देश घिमिरे

हाम्रो देश नेपाल लगायत विश्व नैअहिले कोरोना भाइरस (कोभीड १९) का कारण आक्रान्त छ । नेपालमा पछिल्लो समयमा कोरोना सम्क्रमितको संख्यामा तीब्र रुपमा वृद्धि भइरहेको छ ।हाम्रो देश भारत तर्फ खुल्ला सिमा छ ,धेरै जसो, मानिसहरु भारतबाट आएकालाई नै सम्क्रमण देखिए...

सुशान्तले आत्महत्या गर्नुको कारण बलिउडको नातावाद नै ह‍ो त ?

-गोपाल ढकाल, मनोविद बलिउड अभिनेता सुशान्त सिंह राजपुतको आत्महत्या पछि बलिउडमा हुने गरेको नातावाद र सिण्डिकेटको बिषयलाई लिएर चर्को बहस शुरु भएको छ। मुम्बईमा ठूलो सिन्डिकेट चलिरहेको छ। त्यहाँ नातावाद हावी छ। सुशान्तलाई बहिष्कार गर्ने वा फिल्मबा...